escaperoom_verbetersleutel.docx 1 Verbetersleutel – Escape room: begrijp je de code? Bij elke vraag vind je het antwoord en een uitleg. Alle antwoorden werden gecontroleerd door de code uit te voeren. • Bij een foutmelding volstaat het antwoord fout: welk soort fout hoeft niet vermeld te worden. • De regelnummers verwijzen naar de code hieronder. Ter referentie, de code van het spel: 1 # ESCAPE ROOM: Opgesloten in de school 2 # Voorbeeld met 2 kamers. Een groepje maakt er zelf 4 à 5. 3 # 4 # Basisregels: 5 # - een functie krijgt alles wat ze nodig heeft via parameters; 6 # - variabelen die in een functie ontstaan, zijn lokaal: ze bestaan enkel in die functie; 7 # - een functie geeft haar resultaat terug met return (een getal, een tekst, True/False); 8 # - de lijst inventaris wordt enkel in het hoofdprogramma gebruikt en aangepast. 9 10 11 def kamer_klaslokaal():12 """Eerste kamer: geeft het gevonden voorwerp terug, of een lege tekst als je niets vindt."""13 print("\n--- HET KLASLOKAAL ---")14 print("Je zit opgesloten in lokaal B12. Je ziet een bureau en een kast.")15 keuze = input("Wat onderzoek je? (bureau/kast) ").lower()16 if keuze == "bureau":17 print("In de lade ligt een sleutel! Je steekt hem in je zak.")18 return "sleutel"19 elif keuze == "kast":20 print("Enkel oude cursussen wiskunde... Je vindt niets.")21 else:22 print("Dat ken ik niet. Je verliest tijd.")23 return ""24 25 26 def kamer_gang(heeft_sleutel):27 """Tweede kamer: deur met een cijferslot. Geeft True terug als de speler ontsnapt."""28 print("\n--- DE GANG ---")29 if not heeft_sleutel:30 print("De deur van het lokaal zit op slot. Je hebt een sleutel nodig!")31 return False32 33 print("Je opent de deur. Aan de uitgang hangt een cijferslot met een briefje:")34 print("'De code is de schuine zijde van een rechthoekige driehoek met zijden 20 en 21.'")35 pogingen = 036 while pogingen < 3:37 poging = int(input("Code? "))38 pogingen += 139 if poging == schuine_zijde(20, 21):40 print("KLIK! De deur gaat open.")41 return True42 print(f"Fout! Nog {3 - pogingen} poging(en).")43 print("Het alarm gaat af...")44 return False45 46 47 def schuine_zijde(a, b):48 """Schuine zijde van een rechthoekige driehoek met rechthoekszijden a en b."""49 return int((a ** 2 + b ** 2) ** 0.5)50 51 52 # ----- HOOFDPROGRAMMA -----53 naam = input("Hoe heet je? ")54 inventaris = []55 56 voorwerp = kamer_klaslokaal()57 if voorwerp != "":58 inventaris.append(voorwerp)59 60 ontsnapt = kamer_gang("sleutel" in inventaris)61
escaperoom_verbetersleutel.docx 2 62 if ontsnapt:63 print(f"\nProficiat {naam}, je bent ontsnapt met: {inventaris}")64 else:65 print(f"\nHelaas {naam}, je zit nog altijd vast. GAME OVER")66 Deel A: Het verloop van het programma volgen Vraag 1 Python leest de code van boven naar onder. • Wat is de eerste regel die de speler iets laat zien of iets vraagt? Wat verschijnt er dan op het scherm? • De regel print("\n--- HET KLASLOKAAL ---") staat veel hoger in de code. Waarom verschijnt die toch niet als eerste? Wat doet Python wanneer het een regel def ... tegenkomt? Antwoord:• De eerste regel die de speler iets toont, is regel 53: naam = input("Hoe heet je? "). Op het scherm verschijnt Hoe heet je?. • Bij een regel def ... wordt de definitie van de functie opgeslagen (in het geheugen van de kernel), maar de functie wordt niet onmiddellijk opgeroepen. De code in kamer_klaslokaalwordt pas uitgevoerd bij de oproep in regel 56: voorwerp = kamer_klaslokaal(). Vraag 2 De speler typt: Ann, dan KAST (in hoofdletters). Wat zijn alle regels die het programma op het scherm toont? Leg uit. Antwoord:Hoe heet je? Ann--- HET KLASLOKAAL ---Je zit opgesloten in lokaal B12. Je ziet een bureau en een kast.Wat onderzoek je? (bureau/kast) KASTEnkel oude cursussen wiskunde... Je vindt niets.--- DE GANG ---De deur van het lokaal zit op slot. Je hebt een sleutel nodig!Helaas Ann, je zit nog altijd vast. GAME OVER•Ann en KAST zijn wat de speler typt; ze verschijnen achter de vraag van input. • De lege regels komen van \n aan het begin van een tekst: dat is een nieuwe regel. •.lower() zet "KAST" om naar "kast", dus de keuze wordt herkend: Enkel oude cursussen wiskunde... Je vindt niets.• In de elif staat geen return, dus de functie loopt door tot regel 23: return ""→ voorwerp = ""→ er wordt niets toegevoegd: inventaris = []. •"sleutel" in inventarisis False → kamer_gang(False) toont --- DE GANG --- en De deur van het lokaal zit op slot... en geeft False terug. •ontsnapt = False→ de else in het hoofdprogramma wordt uitgevoerd. Vraag 3 De speler typt: Lena, bureau, 41, 29. In welke variabele wordt elke ingetypte waarde opgeslagen, en wat is het type van die variabele? Vermeld ook het regelnummer.
escaperoom_verbetersleutel.docx 3 Antwoord:invoervariabeleregeltypeLenanaam (hoofdprogramma)53strbureaukeuze (lokaal in kamer_klaslokaal)15str41poging (lokaal in kamer_gang)37int29poging (lokaal in kamer_gang)37int•input() geeft altijd tekst (str). naam en keuze blijven dus str; bij keuze wordt de tekst nog omgezet naar kleine letters met .lower(). • Bij poging zet int( )de tekst om naar een geheel getal → int.•41 en 29 komen in dezelfde variabele poging terecht: bij de tweede doorloop van de lus wordt 41 overschreven door 29. Vraag 4 De speler typt: Lena, bureau, 41, 29. Vul de tabel in voor de while-lus in kamer_gang (regel 36 tot 42). In de laatste rij vul je het type in. Antwoord:doorlooppogingen bij de controle pogingen < 3(regel 36)poging (regel 37)pogingen na pogingen += 1(regel 38)poging == schuine_zijde(20, 21)? (regel 39)uitvoer10 → True41141 == 29 → FalseFout! Nog 2 poging(en).21 → True29229 == 29 → TrueKLIK! De deur gaat open.typeintintintbool–• De volgorde in de lus: eerst input (regel 37), dan pogingen += 1 (regel 38), pas daarna de vergelijking (regel 39). Daarom is pogingenal 1 bij de eerste foutboodschap: 3 − 1 = 2.• In doorloop 2 beëindigt return True (regel 41) de functie meteen: er komt geen derde doorloop. • Daarna toont het hoofdprogramma: Proficiat Lena, je bent ontsnapt met: ['sleutel']Vraag 5 Bij welke invoer verschijnt Het alarm gaat af...? Hoeveel keer kan Code? maximaal verschijnen? Antwoord:Het alarm gaat af... verschijnt bij deze invoer: 1. een willekeurige naam; 2. bureau, in grote of kleine letters (door .lower()); 3. 3 keer een getal dat verschilt van 29. Code? kan dus maximaal 3 keer verschijnen. Vraag 6 Wat geeft schuine_zijde(20, 21) terug? Werk stap voor stap uit. Wat geeft schuine_zijde(5, 5)terug?
escaperoom_verbetersleutel.docx 4 Antwoord:stapschuine_zijde(20, 21)schuine_zijde(5, 5)a ** 2 + b ** 2400 + 441 = 84125 + 25 = 50(...) ** 0.5 (vierkantswortel)29.07.0710678...int(...)297•** 0.5 is hetzelfde als de vierkantswortel nemen (stelling van Pythagoras). Het resultaat is een float. •int()kapt af (rondt niet af): 7.07... wordt 7. Deel B: Lokale variabelen, parameters en return Vraag 7 Welke variabelen zijn lokaal in de functie kamer_gang? Welke variabelen horen bij het hoofdprogramma? Geef bij elke variabele ook het type. Antwoord:variabelewaar?typeheeft_sleutel (parameter)lokaal in kamer_gangboolpogingenlokaal in kamer_gangintpoginglokaal in kamer_gangintnaamhoofdprogrammastrinventarishoofdprogrammalistvoorwerphoofdprogrammastrontsnapthoofdprogrammabool• Een parameter is ook een lokale variabele. • (Niet gevraagd, maar ter info: keuze is lokaal in kamer_klaslokaal; a en b zijn lokaal in schuine_zijde.) Vraag 8 Je voegt helemaal onderaan het programma deze regel toe: print(pogingen). De speler typt Jo, bureau, 29. Wat gebeurt er? Antwoord:Het spel verloopt eerst gewoon (de deur gaat open, Proficiat Jo, je bent ontsnapt met: ['sleutel']). De nieuwe regel print(pogingen) geeft daarna een fout. •pogingen is een lokale variabele van kamer_gang: ze bestaat enkel zolang die functie bezig is. • Na return True is de functie afgelopen en verdwijnt pogingen. In het hoofdprogramma bestaat er geen variabele met die naam. Vraag 9 De speler kiest kast. Welke waarde krijgt de parameter heeft_sleutel in kamer_gang? Hoe ontstaat die waarde? Antwoord:heeft_sleutel krijgt de waarde False. • Regel 56: voorwerp = kamer_klaslokaal(). De functie kamer_klaslokaal wordt uitgevoerd. De gebruiker voert kast in, dus de variabele keuze = "kast" (regel 15). Er wordt iets geprint (Enkel oude cursussen wiskunde... Je vindt niets.) en er wordt een lege string ""geretourneerd (regel 23) en opgeslagen in de variabele voorwerp. • Regel 57: voorwerp != "" is False, dus regel 58 wordt niet uitgevoerd. inventaris blijft een lege lijst.
escaperoom_verbetersleutel.docx 5 • Regel 60: ontsnapt = kamer_gang("sleutel" in inventaris). inventaris is een lege lijst, de string "sleutel" zit dus niet in de lijst. "sleutel" in inventaris is dus een boolean die gelijk is aan False, en de parameter heeft_sleutel krijgt als waarde False mee. Vraag 10 In kamer_gang staat drie keer return. Wanneer wordt elke return uitgevoerd, en wat geeft de functie dan terug? Waarom verschijnt de zin Je opent de deur... niet als de speler geen sleutel heeft? Antwoord:returnwanneer?geeft terug1e: regel 31, in if not heeft_sleutel:de speler heeft geen sleutelFalse2e: regel 41, in de while-lusde speler heeft een sleutel en typt de juiste code (29)True3e: regel 44, helemaal onderaande speler heeft een sleutel maar typt 3 keer een foute codeFalse•returnbeëindigt de functie onmiddellijk: alle regels eronder worden niet meer uitgevoerd. • Zonder sleutel wordt de eerste return False uitgevoerd. De functie stopt daar, dus print("Je opent de deur...") wordt nooit bereikt. Een else is daarom niet nodig. Vraag 11 ★ Je verwijdert de laatste regel return "" uit kamer_klaslokaal. De speler typt Bo, kast. Verandert er iets aan wat op het scherm verschijnt? Welke waarde krijgen voorwerp en inventaris? Antwoord:Op het scherm verandert er niets: Enkel oude cursussen wiskunde... Je vindt niets.--- DE GANG ---De deur van het lokaal zit op slot. Je hebt een sleutel nodig!Helaas Bo, je zit nog altijd vast. GAME OVERMaar binnenin wel: • Een functie die eindigt zonder return, geeft automatisch None terug ("niets"). Dus voorwerp = None. •None != "" is True (None is geen lege tekst!) → inventaris.append(None)→ inventaris = [None]. •"sleutel" in [None] is nog altijd False, dus het spel verloopt hetzelfde. Omdat de inventaris enkel bij een ontsnapping getoond wordt, zie je het verschil niet. • Antwoord: voorwerp = None, inventaris = [None]. Vraag 12 De functie schuine_zijde wordt gebruikt in kamer_gang, maar staat er onder. Toch geeft dat geen fout. Waarom niet? Wat zou er gebeuren als het hoofdprogramma helemaal bovenaan stond? Antwoord:• Bij het lezen van def kamer_gang wordt de inhoud nog niet uitgevoerd (zie vraag 1). schuine_zijde(20, 21) wordt pas echt opgeroepen wanneer kamer_gang loopt, en dat gebeurt pas in het hoofdprogramma onderaan. Op dat moment zijn alle functies al gedefinieerd, dus schuine_zijde bestaat. • Wat telt is dus niet waar de functie in de code staat, maar dat ze gedefinieerd is vóór ze opgeroepen wordt. • Staat het hoofdprogramma bovenaan, dan verschijnt eerst nog Hoe heet je?. Na de invoer geeft de regel voorwerp = kamer_klaslokaal() een fout: die functie bestaat op dat moment nog niet.
escaperoom_verbetersleutel.docx 6 Deel C: Wat als...? Pas aan Vraag 13 Wat gebeurt er als je de regel pogingen += 1 weglaat en de speler (met sleutel) steeds een foute code typt? Antwoord:•pogingen blijft altijd 0, dus pogingen < 3blijft altijd True → oneindige lus: het programma blijft Code? vragen. • Na elke foute code verschijnt telkens Fout! Nog 3 poging(en).(3 − 0 = 3).•Het alarm gaat af... verschijnt nooit. De lus stopt pas als de speler de juiste code (29) typt: dan beëindigt return True de functie. Vraag 14 Iemand vergeet int( ) in de regel poging = int(input("Code? ")) van kamer_gang. Er staat nu dus poging = input("Code? "). De speler heeft de sleutel en typt de juiste code 29. • Wat verschijnt er op het scherm na deze invoer? • Gaat de deur open? Geeft het programma een foutmelding? Leg uit. Antwoord:Fout! Nog 2 poging(en).•input() geeft altijd tekst terug: poging = "29". •schuine_zijde(20, 21) geeft het getal29. •"29" == 29→ False: een tekst en een getal zijn nooit gelijk voor Python. Dit is geen foutmelding, gewoon False. • De deur gaat dus nooit open, ook niet met de juiste code. Na 3 pogingen: Het alarm gaat af... en GAME OVER. • Verbetering: poging = int(input("Code? ")) (of vergelijken met str(schuine_zijde(20, 21))). Vraag 15 Pas de code aan zodat de speler 5 pogingen krijgt in plaats van 3. Op hoeveel plaatsen moet je iets veranderen? Antwoord:Op 2 plaatsen (regel 36 en regel 42): while pogingen < 5: ... print(f"Fout! Nog {5 - pogingen} poging(en).")• Wie enkel de while aanpast, krijgt wel 5 pogingen, maar een foute boodschap: Nog -1 poging(en). enz. •Tip (uitbreiding): met een variabele max_pogingen = 5 bovenaan de functie hoef je maar op één plaats iets te veranderen.Vraag 16 Pas de code aan zodat de speler in de kast een zaklamp vindt. De zaklamp moet in de inventaris komen. Wat moet je veranderen in de functie? Moet je ook iets veranderen in het hoofdprogramma? Antwoord:In de functie, in de elif-tak (regel 19–20): elif keuze == "kast": print("Tussen de oude cursussen ligt een zaklamp! Je neemt hem mee.") return "zaklamp"
escaperoom_verbetersleutel.docx 7 • De boodschap aanpassen en vooral return "zaklamp" toevoegen. Zonder return komt de functie bij return "" en wordt er niets gevonden. • In het hoofdprogramma hoeft er niets te veranderen: if voorwerp != "": voegt elk teruggegeven voorwerp toe, dus ook "zaklamp"→ inventaris = ['zaklamp']. • De functie past zelf de inventaris niet aan (basisregel): ze geeft enkel het voorwerp terug. • Let op: met de zaklamp kan de speler nog altijd niet ontsnappen, want kamer_gang kijkt enkel naar de sleutel.